• ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ





  • ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2014



  • ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΣΧΟΛΙΑ

    Συμπαραστάτης, Διαφά… στο Πίτα με Διαφάνεια!
    Συμπαραστάτης, Διαφά… στο Διαφάνεια στην περιφερειακή…
    gatzoli | Η Αρχή του… στο Να Προωθηθεί το Μεταφορικό Ισο…
    Η ΑΙΧΜΑΛΩΣΙΑ ΤΩΝ ΔΕΛ… στο Παραβιάζει την Ευρωπαϊκή Νομοθ…
    Georgios Tsirigotis στο Η επένδυση εξόρυξης χρυσού στι…
  • ΑΡΧΕΙΟ

  • ΣΕΛΙΔΕΣ

  • ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

    Απρίλιος 2017
    Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
    « Μαρ.   Ιον. »
     12
    3456789
    10111213141516
    17181920212223
    24252627282930
  • Blog Stats

    • 160,712 hits
  • Flickr Photos

  • Μεταστοιχεία

Ποιος θα πατήσει το κουμπί επανεκκίνησης πρώτος: η Τουρκία ή ΕΕ;


Το δημοψήφισμα της 16ης Απριλίου και η επόμενη μέρα για τη γειτονική Τουρκία και τη σχέση της με την Ευρώπη. Μια ενδιαφέρουσα παρουσίαση του πολιτικού αναλυτή Joost Lagendijk, που δημοσιεύθηκε στις 3/4/2017, στην ηλεκτρονική εφημερίδα Green European Journal και το μετάφρασε για μας η Ιουλία Παπαδοπούλου.

Μετά από το αποτυχημένο πραξικόπημα του Ιουλίου 2016 ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ερντογάν, έχει συγκεντρώσει την εξουσία στα χέρια του. Πολλοί από τους επικριτές του έχουν χάσει τη δουλειά τους και ο Τύπος δεν είναι πλέον ελεύθερος. Ο Joost Lagendijk , πρώην μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και ειδικός σε θέματα που αφορούν στην Τουρκία, ζει στην Κωνσταντινούπολη. Από το τέλος του Σεπτέμβρη δεν του επιτρέπεται να εισέλθει στη χώρα. Το δημοψήφισμα, στις 16 Απριλίου του τρέχοντος έτους ίσως δώσει στον Ερντογάν ακόμη περισσότερη δύναμη, τι σημαίνει αυτό για τη σχέση της Τουρκίας με την ΕΕ;

Εδώ και πολλά χρόνια, υπήρχαν διαρκείς εικασίες ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) πλησιάζουν στο τέλος. Και οι δύο πλευρές έχουν πλέον χάσει κάθε ελπίδα για επιτυχή κατάληξη. Λόγω της ανόδου των δεξιών λαϊκιστών στην Ευρώπη, πολλοί παρατηρητές αναμένουν ότι η ΕΕ θα είναι αυτή που θα δώσει ένα τέλος, άλλοι πάλι πιστεύουν ότι η Τουρκία, εντός του τρέχοντος έτους, θα έρθει με προτάσεις για να πετύχει μια διαφορετική προσέγγιση.

Πρώτα, το δημοψήφισμα

Στις 16 Απριλίου, ο λαός της Τουρκίας θα προσέλθει στις κάλπες, όχι για να εκλέξει κοινοβούλιο ή πρόεδρο, αλλά για ένα δημοψήφισμα με το οποίο θα εγκρίνει ή θα απορρίψει μια σειρά από τροποποιήσεις στο τουρκικό Σύνταγμα. Σημείο κλειδί ότι αλλάζει το τρέχον κοινοβουλευτικό σύστημα σε προεδρικό. Επί του παρόντος, ο πρωθυπουργός είναι ο πιο σημαντικός πολιτικός και η νομοθετική εξουσία ανήκει στο κοινοβούλιο. Ο ρόλος του προέδρου είναι κάτι περισσότερο από εθιμοτυπικός, υπόκειται, όμως, σε μια σειρά από περιορισμούς. Εάν η πλειοψηφία των Τούρκων ψηφοφόρων συμφωνεί με τις προτάσεις του δημοψηφίσματος της 16ης Απριλίου, θα εισαχθούν ριζικές αλλαγές από το 2019. Θα πρέπει να καταργηθεί το γραφείο του πρωθυπουργού. Ο Πρόεδρος θα διορίζει τους δικούς του υπουργούς , θα αποφασίζει με διατάγματα σχετικά με ορισμένα ζητήματα καθώς και πότε θα γίνουν νέες εκλογές. Η συγκέντρωση εξουσίας με αυτόν τον τρόπο ήταν, για μεγάλο χρονικό διάστημα, όνειρο για τον νυν πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, καθώς πιστεύει ότι η Τουρκία θα είναι σε θέση να γίνει ένας σημαντικός παίκτης στην παγκόσμια σκηνή μόνο μέσω μιας ισχυρής ηγεσίας, χωρίς περιττές διαφωνίες.

Εκείνοι που αντιτίθενται στη μεταστροφή προς ένα προεδρικό σύστημα υπογραμμίζουν ότι οι εκτεταμένες εξουσίες του προέδρου δεν είναι το μόνο πρόβλημα, άλλωστε παρόμοια συστήματα υπάρχουν και σε άλλες χώρες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες. Περισσότερο αντιτίθενται στην έλλειψη ελέγχου και ισορροπιών στο πλαίσιο του νέου τουρκικού συστήματος. Από το 2011, ο Ερντογάν έχει κάνει ό, τι μπορεί για να περιορίσει περαιτέρω την ήδη περιορισμένη ανεξαρτησία της δικαστικής εξουσίας. Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου ελεγχόμενα από τον πρόεδρο και δεν είναι σε θέση να επιτελέσουν το κρίσιμο καθήκον τους, να κρίνουν την εκτελεστική εξουσία. Σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, μια ομοσπονδία κρατών με ευρείες αρμοδιότητες, η Τουρκία είναι μια εξαιρετικά συγκεντρωτική χώρα, όπου η Άγκυρα αποφασίζει για τα πάντα.

Πατριωτισμός

Υπό κανονικές συνθήκες θα ήταν αδύνατο να γνωρίζουμε πώς θα εξελιχθεί το δημοψήφισμα. Μέρος του εκλογικού σώματος, από το δικό του, κυβερνών Κόμμα της Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ), δεν ασπάζεται τις απόψεις του Ερντογάν για προεδρική κυριαρχία. Οι αντιρρησίες του ΑΚΡ θα μπορούσαν να ενώσουν τις δυνάμεις τους με την αντιπολίτευση για να νικήσουν τον πρόεδρο, όπως έγινε τον Ιούνιο του 2015 όταν στις βουλευτικές εκλογές οι μεταρρυθμίσεις ήταν ένα βασικό στοιχείο της πλατφόρμας του ΑΚΡ και το κόμμα πήρε μόλις σαράντα τοις εκατό των ψήφων.

Δυστυχώς, όμως, δεν επικρατούν κανονικές συνθήκες. Μετά από το αποτυχημένο πραξικόπημα, τον Ιούλιο του 2016, ο Ερντογάν έχει λάβει μέτρα για να κάνει τη ζωή δύσκολη σε, όλων των αποχρώσεων, επικριτές του. Περισσότεροι από 100.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη δουλειά τους, πάνω από 40 άτομα, μεταξύ των οποίων σχεδόν όλοι οι δημοσιογράφοι υψηλού προφίλ της χώρας και αρθρογράφοι, είναι στη φυλακή. Εν τω μεταξύ, η εκστρατεία του ΟΧΙ είχε ένα ασταθές ξεκίνημα και δέχεται όλα τα είδη των επιθέσεων, ενώ η εκστρατεία Ναι είναι συντριπτική, προβάλλεται σε όλα τα τηλεοπτικά κανάλια μέχρι τις 16 Απριλίου, προσπαθώντας να πείσει τον πληθυσμό ότι έχουν πατριωτικό καθήκον ως Τούρκοι να συμφωνήσουν σε αυτές τις αλλαγές.

Λαμβάνοντας υπόψη όλα αυτά, ο Ερντογάν πιθανότατα θα κερδίσει. Αυτό είναι σημαντικό όχι μόνο για το μέλλον της εσωτερικής κατάστασης στην Τουρκία, η προοπτική άλλης μίας δεκαετίας ανεξέλεγκτης εξουσίας θα του επιτρέψει να αναλάβει αποφασιστική δράση όσον αφορά την εξωτερική πολιτική σε πάρα πολλά θέματα, συμπεριλαμβανομένων των αδιέξοδων διαπραγματεύσεων με την ΕΕ.

Αντίσταση

Οι διαπραγματεύσεις της Τουρκίας για πλήρη ένταξη στην ΕΕ ξεκίνησαν το 2005. Εκείνη την εποχή, η Τουρκία μόλις είχε περάσει πέντε χρόνια κάνοντας εκτενείς μεταρρυθμίσεις που σχετίζονταν με τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, φέρνοντας τη χώρα πιο κοντά στην ΕΕ. Πολλοί Τούρκοι περίμεναν ότι αυτές οι βελτιώσεις θα οδηγούσαν σε μια γρήγορη διαδικασία εισόδου. Οι διαπραγματεύσεις, ωστόσο, υπονομεύτηκαν από διαφωνίες σχετικά με την Κύπρο και την αυξανόμενη αντίσταση στην ένταξη της Τουρκίας στη Γερμανία και τη Γαλλία. Γύρω στο 2010, η διαδικασία ένταξης έφθασε σιγά-σιγά να σταματήσει. Η ΕΕ είχε μπλοκάρει το ήμισυ των διαπραγματεύσεων, και κατέστησε σαφές ότι η ένταξη της Τουρκίας θεωρήθηκε ως άκρως ανεπιθύμητη. Η Τουρκία θίχτηκε και άρχισε να ψάχνει για οικονομικές και πολιτικές, εναλλακτικές, λύσεις. Παρά την αμοιβαία διένεξη και την ανοιχτή αντίσταση, καμιά πλευρά δεν ήταν ακόμη έτοιμη να αποχωρήσει από τη διαδικασία. Εντός της ΕΕ, αυτό θα απαιτούσε να υπάρχει ομοφωνία μεταξύ των κρατών μελών, η οποία – για να διατυπωθεί ωμά – δεν υπάρχει. Πολλά από τα μέλη της ΕΕ εξακολουθούν να υποστηρίζουν την ένταξη της Τουρκίας, έστω και ως μακροπρόθεσμο στόχο που απαιτεί ευρείες μεταρρυθμίσεις. Επιπλέον, έχει καταστεί σαφές τα τελευταία χρόνια, ότι η ΕΕ χρειάζεται την Τουρκία για να είναι σε θέση να λύσει σημαντικά, στρατηγικής φύσεως, ζητήματα, όπως το προσφυγικό, το μεταναστευτικό, θέματα ενέργειας, σχέσεων με τη Μέση Ανατολή, καθώς και θέματα καταπολέμησης της τρομοκρατίας.

Αδιέξοδο

Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών υπήρξαν τακτικές εκκλήσεις στο εσωτερικό της Τουρκίας να σταματήσει τις διαπραγματεύσεις με τους υποκριτές Ευρωπαίους, οι οποίοι, ούτως ή άλλως, δεν πρόκειται ποτέ να αποδεχθούν την ένταξη της στην ΕΕ. Ο Ερντογάν έπαιξε ανοιχτά με αυτή την ιδέα, αλλά μέχρι στιγμής δεν την έχει ακολουθήσει για δύο λόγους: οι εναλλακτικοί εταίροι του είναι είτε εντελώς ασταθείς (μεγάλα τμήματα της Μέσης Ανατολής), ή αναξιόπιστοι (Ρωσία). Ίσως η πιο σημαντικό αιτία είναι η τουρκική οικονομία, όπως έχει ως τώρα, εξαρτάται από το εμπόριο με την ΕΕ και τις Ευρωπαϊκές επενδύσεις και αυτό ισχύει και για το άμεσο μέλλον. Κόβοντας τους δεσμούς με την ΕΕ, αυτό θα έχει αφάνταστες (αλλά, σχεδόν σίγουρα, εξαιρετικά αρνητικές) συνέπειες για την τουρκική οικονομία. Το όνειρο του Ερντογάν, να γίνει η Τουρκία μία από τις δέκα κορυφαίες παγκόσμιες οικονομίες το 2023, το έτος που η Τουρκική Δημοκρατία γιορτάζει τα εκατό χρόνια της, είναι βέβαιο ότι θα χαθεί.

Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει σε αδιέξοδο, το οποίο διήρκεσε χρόνια. Επισήμως, οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της ΕΕ και της Τουρκίας εξακολουθούν να λαμβάνουν χώρα, αλλά εκ των πραγμάτων πολύ λίγα συμβαίνουν, δεδομένου μάλιστα ότι ο Ερντογάν άρχισε, μετά το 2013, να κινείται με απολυταρχικές πρακτικές και δεν έλαβε υπόψη την προειδοποίηση των Ευρωπαϊκών διαμαρτυριών κατά των περιορισμών του Τύπου και των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ωστόσο, μπορεί να διαφαίνεται ένα τέλος.

Τελωνειακή ένωση

Πρόσφατα, υπήρξε η εικασία, ότι η Τουρκία σχεδιάζει να αναδιαμορφώσει τις σχέσεις της με την ΕΕ. Κεντρικό ρόλο σε αυτήν την εναλλακτική λύση έχει η τελωνειακή ένωση, το σύνολο των συμφωνιών και των κανόνων μεταξύ της ΕΕ και της Τουρκίας, η οποία έχει τεθεί σε ισχύ από το 1996, για τη διευκόλυνση του εμπορίου βιομηχανικών προϊόντων. Στα τέλη του περασμένου έτους, οι δύο πλευρές συμφώνησαν ότι η Τελωνειακή Ένωση χρειάζεται μια ανανέωση, μολονότι τα κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη εγκρίνει την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Αν συμβεί αυτό, η Τουρκία και η ΕΕ θα ξεκινήσουν συζητήσεις για να επεκτείνουν το πεδίο της Ένωσης για την κάλυψη των γεωργικών προϊόντων και την παροχή υπηρεσιών. Αν είναι επιτυχείς, αυτό θα αποτελέσει ένα νέο και γερό θεμέλιο για την οικονομική σχέση μεταξύ της Τουρκίας και της ΕΕ.

Κανείς δεν θα πρέπει να εκπλαγεί αν, έχοντας κερδίσει το δημοψήφισμα, κάποια στιγμή φέτος , ο Ερντογάν διατυπώσει την πρόταση, ρίχνοντας τη μπάλα στην εξέδρα, οι ενταξιακές συνομιλίες , να αντικατασταθούν με κάτι άλλο: με μια διευρυμένη, ανανεωμένη τελωνειακή ένωση. Αυτό θα ήταν μεγάλο πλεονέκτημα για την Τουρκία, θα εξασφάλιζε οικονομικούς δεσμούς με την ΕΕ, αλλά και θα έθετε τέρμα στις συνεχείς παρεμβάσεις της ΕΕ στην εσωτερική της πολιτική. Για χρόνια, ο Ερντογάν θύμωνε με την κριτική που ασκούσαν στη διοίκηση του οι Βρυξέλλες, αλλά ήξερε ότι είναι μια λογική συνέπεια της επιθυμίας της Τουρκίας να ενταχθεί στην ΕΕ. Αν η Τουρκία καθυστερήσει ή παραιτηθεί από αυτή τη φιλοδοξία, θα δοθεί ένα τέλος σ’ αυτό που θεωρούν ως ανεπιθύμητες παρεμβάσεις. Θα ήταν πάρα πολύ προς το συμφέρον του Ερντογάν να επιφέρει γρήγορα αυτήν την αλλαγή ως προοπτική, καθώς η σύγκρουση μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα ώθησε την τουρκική οικονομία σε βαθιά κρίση. Οι ξένες επενδύσεις έχουν μειωθεί δραματικά λόγω της πολιτικής αστάθειας και τη διάλυση του κράτους δικαίου. Η αξία του νομίσματος της Τουρκίας, επίσης, έχει υποτιμηθεί, κάτι που είναι καταστροφικό για πολλές τουρκικές εταιρείες που έχουν λάβει δάνεια σε δολάριο ή ευρώ. Η αναζωογόνηση των οικονομικών δεσμών με την ΕΕ θα μπορούσε να προσφέρει ώθηση στην τουρκική οικονομία, κάτι που έχει μεγάλη ανάγκη.

Λαϊκιστές

Εντός της ΕΕ, η ακύρωση ή αναβολή των ενταξιακών συνομιλιών θα έβρισκε μια ανάσα ανακούφισης σε πολλές πρωτεύουσες. Το Βερολίνο, το Παρίσι , η Βιέννη, και η Χάγη θα ήταν πρόθυμοι να βοηθήσουν την Άγκυρα, δεδομένου ότι η ένταξη της Τουρκίας υπήρξε αμφιλεγόμενη εδώ και πολλά χρόνια και πυροδοτούσε το λαϊκισμό. Εάν η ΕΕ επίσης, μπορέσει, να εξασφαλίσει τη διαβεβαίωση που χρειάζεται για στρατηγική συνεργασία με την Τουρκία, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα, τότε αυτό θα ήταν ένα είδος win-win συμφωνίας, την οποία οι Ευρωπαίοι πολιτικοί έχουν μόνο ονειρευτεί μέχρι τώρα.

Η επαναφορά των σχέσεων με πρωτοβουλία της Τουρκίας θα διευκολύνει, επίσης, να λυθεί ένα άλλο ακανθώδες ζήτημα: η άρση των περιορισμών βίζας για τους Τούρκους πολίτες που ταξιδεύουν στην ΕΕ για σύντομη διαμονή. Ένα μέρος του εκσυγχρονισμού της τελωνειακής ένωσης θα μπορούσε να είναι η σταδιακή κατάργηση των ταξιδιωτικών περιορισμών: για τους επιχειρηματίες αρχικά, και αργότερα για άλλες ειδικές ομάδες και, τέλος, για όλους τους Τούρκους πολίτες. Αυτό θα μπορούσε επίσης να σώσει την τρέχουσα συμφωνία για το προσφυγικό, η οποία τελεί υπό απειλή, καθώς η ΕΕ αρνείται να θεωρήσει βίζα για όλους τους Τούρκους υπηκόους όσο η Τουρκία αρνείται να προσαρμόσει τη νομοθεσία της κατά της τρομοκρατίας. Η Τουρκία δεν είναι διατεθειμένη να ανεχθεί κάτι τέτοιο σε μια στιγμή που η χώρα βρίσκεται συνεχώς θύμα επιθέσεων αυτοκτονίας από τον ISIS ή το κουρδικό PKK.

Αλλαγή διαδρομής

Αυτού του είδους η αλλαγή θα δώσει τέλος σε μια διφορούμενη, απελπιστική κατάσταση – κάτι που είναι όλο και πιο δύσκολο να το υπερασπιστούν αυτοί που υποστηρίζουν την ένταξη της Τουρκίας. Η εστίαση, όμως, στα τουρκικά οικονομικά συμφέροντα και τις ευρωπαϊκές στρατηγικές ανάγκες έχει ένα μεγάλο μειονέκτημα: αν η Ευρώπη σταματήσει να πιέζει για την ανάπτυξη της τουρκικής δημοκρατίας, καθώς δεν θα είναι πλέον στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης αντίστοιχοι όροι, σε ποιον θα μπορούν να στραφούν οι Τούρκοι δημοκράτες για να ζητήσουν στήριξη στον αγώνα τους κατά της απολυταρχίας; Οι Ευρωπαϊκές προοδευτικές δυνάμεις θα πρέπει να βρουν σύντομα μια απάντηση σ’ αυτό το ερώτημα, κατά προτίμηση πριν συμφωνήσουν με την αλλαγή της διαδρομής, κάτι που φαίνεται πλέον αναπόφευκτο.

Ο Joost Lagendijk (1957) είναι πολιτικός αναλυτής και αρθρογράφος με έδρα την Κωνσταντινούπολη. Υπήρξε αρθρογράφος για τις τουρκικές εφημερίδες Zaman και Today’s Zaman, μεταξύ 2010-2016. Εργάστηκε ως ανώτερος σύμβουλος στο Κέντρο Πολιτικής της Κωνσταντινούπολης , φορέα που λειτουργεί ως δεξαμενή σκέψης του Πανεπιστημίου Sabanci, μεταξύ 2009 και 2012. Από το 2014-2016 διετέλεσε λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Süleyman Shah της Κωνσταντινούπολης. Ήταν μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τους Ολλανδούς Πράσινους από το 1998 μέχρι το 2009, και ειδικεύτηκε στη διεύρυνση της ΕΕ προς την Τουρκία και τα Βαλκάνια. Έγραψε πέντε βιβλία στα ολλανδικά, σχετικά με τα σύνορα της Ευρώπης, τις στρατηγικές της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ και της ΕΕ, την πολιτική της Ευρώπης προς τους μουσουλμάνους γείτονές της (μεταφράστηκε στα αγγλικά και τουρκικά) και τη σύγχρονη Τουρκία. Συνέγραψε ένα σύντομο βιογραφικό του Προέδρου της Τουρκίας Ερντογάν, που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο του 2016. Γεννήθηκε στην Ολλανδία, αποφοίτησε ως ιστορικός από το Πανεπιστήμιο της Ουτρέχτης.

(Πηγή:http://www.greeneuropeanjournal.eu/who-will-press-the-reset-button-first-turkey-or-the-eu/)

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s